Lịch sử Việt Nam

THƯƠNG MẠI SÀI GÒN – GIA ĐỊNH 1802 – 1832

Năm 1802, họ Nguyễn tiêu diệt hoàn toàn nhà Tây Sơn, lập nên nhà Nguyễn và chọn Phú Xuân (Huế) làm kinh đô. Từ năm 1808, toàn vùng Gia Định (Nam Bộ ngày nay) được tổ chức thành Gia Định thành và Sài Gòn tiếp tục được chọn là thủ phủ. Hoàn cảnh lịch sử mới của đất nước tất nhiên tác động nhiều mặt đến kinh tế thương mại Sài Gòn. Bài viết này sẽ bước đầu phác dựng lại bức tranh thương mại Sài Gòn 30 năm đầu triều Nguyễn và chỉ ra những nội dung cùng đặc điểm phát triển của nó.

Xem chi tiết


Ni trưởng Thích Nữ Diệu Không - một kỳ nữ của Việt Nam trong thế kỷ XX

Sư bà Thích Nữ Diệu Không là một trong những gương mặt đặc biệt của Phật giáo Việt Nam, của ni giới Việt Nam trong thế kỷ XX. Sư bà Diệu Không cùng với các bà Đạm Phương, Tùng Chi là những người đã có công lao trong việc thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam, thành lập Viện Đại học Phật giáo đầu tiên ở Việt Nam (Đại học Vạn Hạnh); vận động xây dựng các cô nhi viện lớn ở Huế, Đà Nẵng, Tuy Hòa, Nha Trang, Bình Thuận, Sài Gòn (TP. Hồ Chí Minh) v.v…để chăm nom trẻ mồ côi, trẻ nạn nhân chiến tranh. Không những vậy, Sư bà còn là người có đóng góp rất lớn cho văn hóa Việt Nam khi biên dịch nhiều bộ kinh luận của Phật giáo Đại thừa như: Lăng Già tâm ấn, Đại Trí Độ luận, Trung Quán luận lược giải...Trong những giai đoạn đặc biệt của đất nước trong thế kỷ XX, Sư bà đã đi đầu trong những hoạt động yêu nước, chống ngoại xâm, chống cường quyền, bạo lực. Đặc biệt, Sư bà chính là người đã xung phong tự thiêu để phản đối Chính quyền Ngô Đình Diệm đàn áp Phật giáo năm 1963 (sau đó Giáo hội đã quyết Hòa thượng thích Quảng Đức tự thiêu).


HOẠT ĐỘNG TRỒNG LÚA Ở ĐỒNG THÁP MƯỜI THỜI THUỘC PHÁP

Sang thời thuộc Pháp, chính quyền thuộc địa khuyến khích dân nghèo không có tiền mua ruộng hoặc không có ruộng đất, ra sức khai hoang đất công sản còn bỏ hoang, người trưng khẩn được hưởng trọn lợi tức trong 4 năm.


BƯỚC ĐẦU TÌM HIỂU Ý NGHĨA CÁC ĐỊA DANH Ở CÀ MAU

Trong quá trình Nam tiến của người Việt, nhiều vùng đất mới được khai phá. Cùng với quá trình mở cõi, bảo vệ đất đai thì sự hòa nhập với cư dân bản địa, sự giao thoa văn hóa của những người mới và cũ đã tạo nên những giá trị đặc sắc và ấn tượng. Là một vùng đất mới trong lịch sử 300 năm của đất Gia Định, Cà Mau còn ẩn trong mình những giá trị đặc kinh tế chờ khai thác, những nét văn hóa hoang sơ, mộc mạc chờ để được tìm hiểu, giãi bày như nỗi niềm những người mang gươm đi mở đất. Trong đó, tên các vùng đất mới được tồn tại trong nó những giai thoại, những điển cố, điển tích, những dấu ấn lịch sử hay gắn bó chặt chẽ với đời sống hàng ngày. Nhiều địa danh còn khó hiểu cần phải giải thích cho rõ.


CHÍNH QUYỀN CHÚA NGUYỄN XÁC LẬP VÀ THỰC THI CHỦ QUYỀN Ở VÙNG BIỂN NAM BỘ THẾ KỶ XVII-XVIII

1. Khái lược về vùng biển Nam Bộ trong lịch sử Bờ biển phía Nam dài 974km với 9 tỉnh thành giáp biển (Bà Rịa - Vũng Tàu, TP Hồ Chí Minh, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang. Khu vực này có 3 huyện đảo: Côn Đảo (Bà Rịa - Vũng Tàu), Kiên Hải, Phú Quốc (Kiên Giang) với 195 hòn đảo, diện tích 693km2, chia làm 5 cụm đảo: Côn Đảo, Hòn Khoai, Kiên Hải, Kiên Lương - Hà Tiên, Phú Quốc. Riêng tỉnh Kiên Giang có 105 đảo, trong đó có 43 đảo có người ở và 5 quần đảo, lớn nhất là quần đảo Phú Quốc với diện tích 573km


NGÀY TẾT TRONG NHỮNG NGÔI CHÙA Ở NAM BỘ

NGÀY TẾT TRONG NHỮNG NGÔI CHÙA Ở NAM BỘ Bài và ảnh: Phí Thành Phát* Hơn 300 năm cùng hình thành và phát triển với vùng đất Nam Bộ, bằng tinh thần nhập thế để hoằng pháp độ sanh Phật giáo đã đồng hành cùng với các cư dân từ những buổi đầu. Sự đoàn kết mật thiết này đã hòa quyện nhuần nhuyễn giữa truyền thống, văn hóa tốt đẹp của tổ tiên với tinh thần từ bi, trí tuệ, vô ngã, vị tha của nhà Phật. Bằng nhiều phương tiện nhằm đưa giáo pháp của đức Phật rộng truyền trong dân gian hướng con người đến sự an vui, hạnh phúc và tiến đến sự giác ngộ, giải thoát các nhà sư đã tạo nên dấu ấn riêng trong cách hành đạo nơi mảnh đất phương Nam. Trong đó, những phong tục, sinh hoạt và nghi lễ ngày tết trong những ngôi chùa ở Nam Bộ đã có sự dung hòa giữa tôn giáo và dân gian cũng đã góp phần tạo nên nét đặc trưng của Phật giáo vùng Nam Bộ và trở thành nét đẹp trong văn hóa Phật giáo.


Tết Nguyên đán trong cung đình Việt qua các đời

Tết Nguyên đán trong cung đình Việt qua các đời Trần Đình Ba (*) Tết Nguyên đán của dân tộc với những lề lối, lễ nghi liên quan đến xuất hành, trưng đào, lì xì… trong dân gian xưa nay ta đã thông tỏ xem như sự thường. Nhưng còn trong cung đình dạo xưa, “Tết cả” diễn ra như thế nào? Dịp Tết Nguyên đán xưa, trong nhân gian từ nhà bạch đinh nghèo rớt cũng phải gắng tươm tất mà có mâm cỗ Tết, còn nhà phú quý thì nào có thể bỏ qua những đồ, những thức đã thành truyền thống của Tết Việt với:


TÊN GỌI “CHÂU THÀNH” Ở NAM KỲ THỜI THUỘC PHÁP

TÊN GỌI “CH U THÀNH” Ở NAM KỲ THỜI THUỘC PHÁP Dương Văn Triêm(*) “Châu thành” là từ Hán – Việt được dùng để đặt tên huyện của một số tỉnh ở Nam bộ hiện nay. Nguồn gốc và ý nghĩa tên gọi của nó hiện còn có nhiều hướng tiếp cận và giải thích khác nhau. Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi tiếp cận ở gốc độ lịch sử của tên gọi, giai đoạn thuộc Pháp, nhằm góp phần làm sáng tỏ hơn về nguồn gốc và ý nghĩa của tên gọi này.

Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương Một nét Bình Dương